Kawl ralbawi pahnih thihnak inn ding in biaceih piak an si

Kawl ralbawi a rank sang ngai ve mi Win Naing Kyaw cu tu lio Kawlram a hramhram in a uk cuah mah mi ralkap bawi hna nih thihnak an inn ter. A nih hi an helicopter aa rawk i a rak thi mi SPDC i Secretary pahnihnak a rak si mi Lt. General Tin Oo kuttang ah rian a rak tuan mi a si. Thihnak an innter nak aruang cu athlithup in tuah mi thawngpang hna ralkap a do cuah mah mi bu hna sin ah a phanh ter caah a si. A nih hi thihnak innding in biakhiahpiak a si hlei ah kum 20 thawng thlak ding zong a si chih. Internet ning cang lo in hman ruang(Electronic Acts an ti) le ramdang phaisa i chiahnak ruang hna ah hin kum 20 thawngthlak ding a inn chih mi hi a si.

A nih hi ralbawi rank sang ngai a si ve caah an thah cawlh le thah cawlh lo hi theih a si rih lo. Kum 20 thawng thlak hnu ah thah maw si te lai ti zong hi fiang in theih thlu si rih lo.

Adang pakhat cu Aung Aung tiah auh mi Tura Kyaw ti mi a si. A nih hi Ramdang he pehtlainak ministry ah riantuan mi ralbawi pakhat a si ve. A nih zong hi thihnak inn ding caah biakhiahpiak si ve.

Adang pakhat Pyan Sein cukum 15 thawng thlak a si. Anih zong hi Electronic Acts in thawng an thlak mi a si.

An mah pathum lawng hi si lo in, Kyaw Kyaw Win timi ralbawi pakhat telh chih in ralkap le ralbawi 20 renglo cu an tlaih dih hna i zei tin an tuah dih hna tihi theih thlu a si lo.

An nih hna an tlaihnak a ruang cu Tura Shwe Man North Korea ah a tlawn lio hmanthlak hna a leng ah an chuah ter, ralkap do mi hna kut ah an phak ter caah a si ti si. Mah hi tin thawngpang a leng a chuah khawh hin, ralkap bawi chung ah ramdang he pehtlaihnak Foreign Affairs chung ah riantuan mi hna 70 cu thlen nawnnak le phuah an inn i a thar an rulh dih cawlh hna ti a si. (Irrawaddy)

Mangtaam Bawmhnak Ningcang lo in hmannak kawng

Rua par ruang ah paam a tuar taktak mi Paletwa peng kulh chung ah mangtaam bawmhnak a pek mi hna paoh cu khua mi nih cham than dih ding in thil ningcang lo in an tuah to caah Christian Solidarity Worldwide in le Humanitarian Aid Relief Trust timi bu hna nih dothlatnak an tuah lai ti a si.

Report peknak ning in cun, "Paam bawmhnak cu UNDP in arak lut i, cu bawmhnak cu akarh tampi pek in cham than ding a si" ti asi. Bawmh si lo in cawih chung mi bantuk a si tik ah khuami tampi cu lungrethei ngai in cu paam bawmhnak cu an i lak ti a si. Lak lo ah le ei awk an ngei lo caah mah ti cun an i lak ti asi.

Barones Cox hi HART timi NGO bu aiawh in India le Kawlram ramri ah kan hnu thla ah a vatlawng i, cu tin a tlawn lio ah cun mah bantuk report cu a sin a phan mi a si. Paletwa peng chung khua 17 chung ah mah bantuk in paam bawmhnak ningcang lo in an hman mi cu a si.

Mah hi kawng he pehtlai in CSW in Benedict Roger zong nih India ram nih Kawl ralkap bawi hna tanh lo in, Chin miphun hna tuar mi kawng ah fak pi in rian tuan ding ah forhfialnak a ngei.

CHRO nih estimate an tuahnak ah tulio paam a tong mi hna hi khua 200 hrawng an si lai i minung singkhat hrawng nih paam an tuar tiin a si.

Paam bawmhnak hi aphun phun in a kal ko nain, khua mi sin ah aphan kho taktak mi hi theih setsai lo a si piin ah aphan mi hnih khat caah phaisa cawh than timi hna um mi hmuh khawh si. Cun cheukhat hmun ah cun aphung men bak in aphan i eikhim si nai sai lo ti a si.

Chinland le Kawlram ramri i cuhnak

Magwe Pengkulh nih Chin State ram a detnak kawng thawngpang theih a si. Minung 2500 renglo i telnak Laiforum biaruahnak ah Pa Dun nih mah hi thawngpang hi a vun thanh. Pa Dun nih a chimnak ah, "Magwe Division le Lai tlaang ramri an i cuhnak kong asi. Ca tom pa khat a hun chuah i ca hmai sawmthum renglo thate in tuah mi ca, Office of Central Internal Affair Ministry(pyi the yi) ah a peek mi copy asi i Centre ah siseh Magwe Division. Lai tlaang, Gangaw Dist., Mindat Dist, Kanpalet khua, Saw khua chung i a um mi a pehtlai mi zung poh ah copy tampi a pek cang kong a ka chimh. Cu ca cu Magwe Div. Saw myone nih lairam a vun deet mi i a hman lo mi asi, bia hung kan khiah piak uh tinak ca asi"a ti.

Cu ca tom chung ahcun ramri he aa pehtlai mi ca sung lawi ngai an i tel. Parlimentary Democracy chan lio ramri kong declaration siseh, 1960 lio i declaration an tuah mi hna zong, cun Pyine, Khayan Land Revenue zung i ramri record te hna zong a thil chih hna tiah theih a si.

Atu an i cuh mi ram hi leikuang tuahnak ah a tha tuk mi hmunrawn, tlor le thing tha dang tampi a umnak hmun asi i Acres 5500 poh cu asi lai tiah theih a si. Magwe Div. i Forest(tittaw) Dept. nih reserved forest ti in mahsahlah lio ah an rak riin mi tittaw ramri kha laitlaang le Magwe. Div. ramri an ti ko hme cu a ka ti. Ramnri he aa pehtlai mi U Vum Tu Mawng diary chung in laakmi Xerox copy hna zung mah hi kawng he pehtlai in chuahpi a si tiah theih a si.

Mah hi kawng he pehtlai i, Kanpetlet peng i khuami pakhat nih a chimnak ah "Atu an i cuhnak hmun chung ah cun Laimi nih khua an rak tlak tawn i ralkap nih an duahpiak tawn hna, a cheuh tlaih mi zong, a cheu a nunnak liam mi zong an um bal cang. Atu cu khua cu an tlaak than i Saw Khong tiah kan ti, inn 30 reng lo kan si, Kanpalet le Saw lamtluan cung ah aum mi asi, Kanpalet Mahyahkah nih sanpiah khua ah nan ser lai an kan ti i cucaah cun leenglang tuk in buaibai hnawh cu kan tong ti lo na in Saw myone chung asi, Magwe ramchung asi a hung kan ti i ca voi thum an kan peek, tax(ngunkhuai) nan peek lai an kan ti" tiah a chim.

Atu i ram an hun deet mi ning in a kal ahcun Kanpalet khuake ti awk ( Kanpalet in Meng hnih le cheu) ti awk in ramri a kal ding asi.

Atu hi Nepyidaw in ramtah tu January thla chung ah a vung kal ding an si cang i cu hna biakhiah ning in ramri kal dawh a lo ngai cang.

"Lai tlaang lei bawipawl nih le Kawl rumro sihna kaw Magwe lei a tang ding deuh rumro in hmuh an si hoi i lungre a thei ngai." tiah Pa Dun nih a chim.

Mah hi bantuk ramri kawng ah fianlonak tete a rak um bal cang i, rak tawlrelnak kawng a rak umbalnak zong cu Pa Dun nih a chimchap rih. "Col. Ung Thwin Laitlaang Pahyahkah ohkathah a tuan lio i Gangaw le Hakha ramri hi tittaw ramri in kal aa tim cang i hung kan fianter piak an rak ti lio zong ah khan Baho lei nih Magwe Div. le Lai tlaang lei Bawipawl kap hnih in ramri ah rak i tong u law rak zoh uh an rak ti hna i Magwe lei bawi cu bawi ngan pipi tling te in an rak ra na in Lai tlaang lei cu Kawl rumro an rak si i an rak kal huam loh, cu lio ah UD reng lawng asi rih mi Pu Lai To(Than Tlaang Mahyahkah ohkatyhah atuan lio ah athi cang) lawng an rak kal ter. Magwe lei cu cozah mawtaw in rumra ngeingai in arak rat tung lio ah Pu Lai To cu kal nak mawtaw hmanh n rak khan piak lo, Mandalay a kal mi Bus te a rak cit i ramri ah a rak tum men. Pasal taktak asi ve hrim i kaamlo le tih lo te in a rak al ve hna ca ah atu ramri khi asi, khi nak tam pi khin deet an rak timh ti zong upa pakhat nih a rak ka chimh bal." tiah a chim.

Pi Sukyi le Ralkap bawi itonnak an ngei

Nihin December 9, 2009 Pi ni ah Su Kyi cu a umnak in ah ralkap mawtaw nih a vun lak i a inn he aa naihnak intonnak hmun pakhat ah Ralkap bawi hna nih pehtlaihnak ah an hman mi Ralbawi Aung Kyi he minute 45 chung tonnak an ngei tiah AP nih a chim.

Pi Su Kyi nih hin kan hnu October thla i, thawngthlak kum an vun chap khawh in ralkap bawi hna he a vuithumnak biaruahnak a ngei cang.

Than Shwe he i ton khawh ding ah Pi Sukyi nih kan hnu thla 11 ni ah khan ca a rak kuat. Mah tin cakuat atial khawh in tonnak an ngeih mi hi a si. November 11 ni ah Pi Sukyi nih cakuat a tial mi hi tukum chung ah ralkap bawihna sin ah cakuat a vui 2nak a tial mi a si. A vuikhatnak cu September thla ah khan arak tial. Mah ti cakuat a tial khawh in ralkap bawihna he itonak vui hnih a ngei. Atuhi a vui thumnak itonnak a ngeih mi a si.

Pi Su Kyi nih a vui khatnak cakuat a tial mi ah cun Nitlak lei ram hna nih sacntion (chawlehnak phihpiaknak) an tuah mi awnthan khawhnak ding caah itonding caah a rak tial mi a si.

Mah tiin Pi Su Kyi nih cakuat a rak tial mi cu internet ah tampi arak chuak i rel khawh a rak si. Mah kawng he pehtlai in Kawlram tadinca nih Pi Su Kyi cu a sawi.

Kawlram mipi nih i ruah chan ngai mi cu Tlangcungmi, Su Kyi(NLD) le Ralkap bawi hna itonnak ding caah (Thumkawmh tonnak) hi a si i, a tu ah a cang cuah mah mi hi (Pa Hnih kawmh tonnak) asi. Mah hi pa 2 kawmh tonnak te te nih hin thumkawmh tonnak a chuahpi lai mi, a herh lo a ti te lai maw tihi zoh ngai a hau mi a si.

Pi Su Kyi le Labour Minister Aung Kyi an i tonlio

US ah Burma Week tuah a si

CYO CEC Information and Publicity Secretary Salai Biak Lian Sang cu Dec 1,2009 05:00 pm ah Baltimore Towson, Maryland i Gaucher College http://goucher. edu/ ah kawlram i Chin Ethnic Minority pawl kawl cozah kut tang ah kan um ti mi kong presentation a tuah. CYO General Secretary Dr. Van Thawng Ling nih a zulh. Cu sianginn i sianghngakchia 50 hrawng hmai ah a si. Cu cu an sianghngakchia pawl caah credit pek a si i mirang tam deuh a si. Amah he presentation a tuah ti mi hna cu......

Michael Haak

Campaigns Coordinator

U.S Campaign for Burma

Mike nih hin kawlram cozah cung ah US company pawl investment tuah lo in sanction tuah ding ah senate pawl le mi dang dang nan hmuh mi poah sin ahchimrel ding in sianghngakchia pawl sin ah a forhfial.

www.uscampaignforbu rma.org

Elaine Pearson

Deputy Director

Human Rights Watch

Elaine nih 1988 le 2007 lio i buaibainak kong chimrelnak a ngei. A nih hi Pi Cer (Amy Alexander he bu khat ah riantuantti mi an si. Laimi kawng zong a thei ngai. Kawlram kawng zong a thei ngai mi a si. New York in a rak ra i Kawlram kawng a vun chim ve mi a si.

www.hrw.org/ asia

Doug Hollinger

Excutive Director

Global Youth Service Team

nih Thailand-Burma boarder ah din ti tithiang ngah ding in tuah ning, solar energy in rawlchuan le electric ngah ding in tuah ning cang lea dang dang technology in thancho lio mi ram pawl ah rian tuan ding kong a chim. Atu an tuahnak cu Thailand lei a zam mi Karen pawl sin ah a si. India ram mizoram boarder lei in laitlang ah teh tuah nan i tim maw tiah CYO nih kan hal i kan i ceih te lai ti tu in a kan ti. http://globalyouthserviceteam.orgPresentation an tuah dih hnu in sianghngakchia pawl he biahalnak le bialehnak an ngeih hnu ah zaanriah dum tinak kan ngei.

Chin Food Aids Concert, DC area

Chin Food Aids Concert cu zahan zan ah tlamtling tein Washington D.C ah kan tuah cang. Minung kan tam taktak. 2009 Chin National Day kan tuah lio nakin kan tam deuh. Rev. San No Thuam thlacamnak in concert cu kan thawk. Chin Community lei in Pu Roland Maung nih biahmaithi a chim hnu ah Pu Lal Aung nih Lunglawmnak, saduhthah le forhfialnak bia a chim.

Cu hnu ah cun, Salai Elaisa Vahnie nih Lairam ah a cang cuah mah mi Mautam kawng biachimnak a ngei. A nih hi tu lio Concert tuahnak cah Coordinator a si i, Kawlram in hlasatu hna an rak phak khawh ding caah an visa kawng in siseh a herh mi ah zanghlei cawi in thazang a la mi a si. Bloomington, Indiana Sianghleirun ah Master a kai cuah mah mi Sianghleirun sianghngakchia asi i, a rian tamtuk bu in miphun le ram caah a caan aa pek mi hmuh khawh a si.
<----Salai Elaisa Vahnie
Caantlaitu cu Presilla Van Bawi Nei a si. A thiam taktak. Lainu ahcun khoika puai tuahnak poah ah chuahpi ngam dingmi a si. Mirang holh i a holh ah mirang zong nih an iang hlei lai lo. Lai holh in a holh zongah Lai khal nih an tluk hlei hnga maw.

Guitar tumtu pawl cu mi thim bak in an si. Tuk Tuk, Zen Lian, Mirang pa, Kawl Lian Hmung le Salai Tuah Aung an si. Mirang pa nih Drum a tum. Atum tu zong minthang, a satu zong min thang. Hlasatu ah Sung Tin Par, Dawt Hlei Hniang, Solomon, Salai Tawna, Yatana Oo, Mi Mi Win Phe le Mizo nu pakhat an si.

Sung Tin nih puai a on..mipi au thawng cu tek tla le khuari bang, fifek tum, a raak le a kiomi an tam tuk i, hna cheh a celh lomi caah cun lungmih nak a si. Sungtin sakmi ah hin, Poh Ne Bi, damdi heidi, Lungtlin tein ka dawt" zuunthing te hna an si. Ka duh tukmi "Ttawng paw myo le ta mioh" timi hla cu a sa lo. Sungtin cu mipi a hip kho taktak, pangpar petu tlangval pawl cu a tlar in an i tlar.

Sung Tin khawh in Hniang Hniang a rak chuak. A muite zoh ah Hakha ngaih a um tuk..Hniang Hniang le Hakha hi then awk tha lo bantuk a si. Hakha a phan balmi le Hakha khua Lai hlum nih cun an theih dih. Mah lawng a si lo, Hakha holh hmang Laimi a si poah nih cun an thei lo an um lai lo. Sungtin le Laimi zong then awk tha lo bantuk an si ve. Sungtin nih Laithil a cawisan, Laimi a cawisan caah Sungtin le Laimi, Sungtin le Laithil then awk an tha rua lai lo.

Hniang Hniang hlasak lai cu ka ngeih tuk nain hla thar deuh a sak caah ka duhning in ka lungsi lo, hlan lio a hla thing pawl kha saseh law, mipi nih kan zulh lai i kan i nuam tuk lai tiah ka ruah chan nain hla thar deuh tete a sak tikah mipi nih kan duh tluk in kan zul kho rua lo ka ti. Asinain Hniang Hniang cu amah cingcin a si. Mirang hla a sak ah mirang tluk, Lai hla sak ah aho van ngai lo a si. Tuzan a sakmi keimah uarmi a um tuk lo. Dingding te hna, zandai tang mithli, dollar muicuang te hna a sa lo. Kawl hla a sakmi a sak fuh ngaingai amah he a kaihmi te a thim a thiam tuk. "Nazi tan chiatchait ngain" ti a si rua ka ti.

Salai Tawna nih Laindo te unau hla a sak. Laimi kokek hla a si. Laimi kan sining a hrilhfiah kho mi hla a si. Amin thannak ecotu zong a sak. A kum a upa cang i a si rua, hla sang a cheu tuk ti rua lo. A tha a ba pah..Adang fungthum zong a sak chih. A sakmi min ka cing ti lo. Laithil he a si i, hro a kual ngaingai. Siaki bantuk thanghlawi a tummi te nih khan kan nunphung kilven a herhnak tete a langter i kan pipu hna a thar in a kan theihter than.

Solomon a ttamhning zoh ah mithla hna a lo, rock hla sa ding ciamman, a hruk.aih nih rock hla sa ding ciamman, a hla pawl hi ka theih tukmi an si lo. Lairam khualipi Hakha timi kha cu a sa lo, Lairam na dam maw" timi cu a sak. Mah hla a sak ko ah a thiam khun rua ka ti. A dang a sakmi tete zong an tha..Lai pa rock a sami ahcun a za bak. a lu thui hmanh kha tamtuk man a si cang.

Yatana Oo le Mimi Win Phe nih an bawmh hna in an thiam taktak hna. Mimi Win Phe hlasak ah mipi an i nuam taktak hlan lio hla mipi theihmi a thim thiam tik ah mipi nih a hnu in an zulh khawh dih i, amah zong an nuam, mipi zong kan i nuam. Yatana Oo zong mah thiamthaim hlan lio hla thing tete an sa i, mipi an hip khawh ngaingai hna.

Mah zaisawmrel tuahnak ah tuanvo ngeitu nan dihlak cungha kan i lawm. An tuahning a dawh taktak. Tawlretu hna upat thlak hrimhrim an si. Puai tuah hlan ah Lairawl le kawlrawl zong ei ding a tling.

Mah concert ah CYO nih 2010 Census caah heh tiah catlap le T.shit kan rak phaw ve. A hnu ah phaisa zeimawzet hmuh a si te lai. Camera ken khawh a si lai lo e" an ti i, ka ken lo caah tutan cu hmanthlak kan langhter kho cawlh rih lo.

Concert tuahnak hmun hi arem ngai i minung 1200 tlum mi a asi. A rak chuak kho mi hi kan khat ti awk khin a um. 900-1100 kar minung kan phan ti khawh asi. Tu tan ah an hlasak a tui ngai dih. A zohtu zong lung hmui ngai dih a si. Tiket hi 20, 30, 40 man tiin zuar a si. Chin Community USA nih thil tamdeuh cu an tawl rel mi a si. Security a kan lak piak mi hna hi DC area CYO mino hna an si.

2008 Kum lio i Malaysia ah Laimi 3 athat mi pa thongthlaknak

Ephrim: KL, Malaysia

Kawlrammi Laimi phun a si mi Sui Hmung Lian (38) Thlaicinnak Malaysia ah rian a tuanmipa cu amah he riantuan ti a si mi Lai miphun hawi minung pathum, Zam Hre, Van Kam le Bu cu Lian, hna kampong Bukit Ulu jelebu, Kuala Klawang i 30 May 2008 ah an i hngilh kar ah a thah hna caah an tleih ii nizan 25/11/2009 / ah Saremban Tazacuainak inn (High Court) ah Biaceihbawi a simi Abdul Alim Abdullah nih Kum hleinga (15) an tleih ni 2^nd June,2008 in rel ii thong ah tlak ding ah bia a khiah.

Sui, nih hin Malaysia Court Tazacuainak inn pathum ah ka palh lo keimah a si lo, hi hna pathum thatnak ah ka tel lo, tiah a ti.

Malaysia Star Tadin nih a chim ning ahcun Sui hi mi he ai copo pal lo mi a si, cun a mah hi lan lak in an copo( an tuai) caah hi tin ka tuah mi hha si tiah a chim. A mah hi zan lei sang rawl a chumh lio ah an tihram hi a si.. Zan suimilam pasarih 7 hrawng ah khin an capo kha a luan deuh cang caah a leng ah a chuak ii Vaituhmui a va lat ii a hawi le pathum cu an i hngilhkar ah an lu, hngawng, le an hmai ah a tuk hna tiah Malaysia Star nih a tial.

A mah nih bantuk thil a tuah hnuah Kajang a farnu sinah a zam ii 2^nd June 2008, ah Palic nih an theih than ii hi bantuk in taza an cuaikhawhnak hi a si tiah Star nih a tial..

Mah ca hi Sui, Taza an cuai lio le an cuai lai ah amah an hal mi bia chung in biahlat tu nih a tial mi a si..Sui chimnak lawng a si..